sagay memory balls

two earlier posts “things familiar and not anymore” and “sagay urban legends”  snowballed into lively  memory exchanges by sagaynons, posted either as comments on this blog page or on the sagay city web’s guestbook.  

here i copied some of the memory balls of sagaynons from different parts of the world.  most of these were in ilonggo, which i tried to “englicise ” but could not fully do justice to  the “kasadya” or the fun  of reminiscing  in the native tongue . thus at some point in this entry i abandoned the attempts at translation.

a note on “memory balls”  — in the movie, the never ending story II, the sorceress sought to complete the destruction of fantasia and bring “nothingness”  by eliminating the memories and imagination of the boy bastian.  bastian’s memories were contained in memory balls. in his quest to save fantasia, he was tricked by the sorceress to give up his memory balls.  

let not the sagay that we knew be obliterated and reduced to “nothingness.”

 
aning p  / Location   Japan 

my urban legend is our house…inspite of all the changes that were brought about by the people who live in the corner of maranon and cueva streets, wala guid nagchange ang amon balay [our house did not change at all]….i could say that the history of sagay was made in that mahiwagang marmol, not inside the walls of the munisipyo…..damo guid na witness sang ina nga lamesa [that table had witnessed much]…if only our marble table could speak of secrets, sorrows and plans drawn out over a cup of coffee, talaba, tinola nga bangrus, pinamalhan nga kikiro and dinugu-an of “idit”, who deserves to be given an award among the most loyal persons on earth….she has been living in the house since grade 1….i also give my salute to tya magdal, yayang celing, yaya nerba….the true-blue caregivers of our time….what would sagay be now without them? that would be another chapter

Good day my beloved Sagay…  one of the golden memories in Sagay before that big TV screen was going to the plaza to watch free movies from the mobile  van of Darigold Milk and sometimes from Marlboro and Philip Morris vans. The day before the free movie show, they will drive around within Sagay proper to announce the free movie with raffle prices. Most of the kids  would collect Darigold can milk wrappers for the raffle. They would also collect wrappers of Marlboro and Philip Morris cigarettes  to exchange for t -shirts,  mugs, j ackets or rims of cigarettes… You can see the Sagaynon families happily come  together to watch. Some brought their own chairs and some climb  the narra and mahogany trees to get a better view of the movie…

Manang  | Location Philippines

ay huo, makalantaw lang ta sine kon may ara sa plaza iya sang mga cigarilyo nga promotion. ang indi ko gid malipatan and kanyores nga ilaga ma sulod sa buho may number. akon lolo perme ga daog mga pinggan, baso kag iban pa.wala na ina subong, i missed it. iba na karon and takbo ng buhay sa sagay. damo na tawo and indi mo na makilala kay damo na ga istar mga bag o sa sagay. pero i have observed that siguro two years ago may fireworks display sa plaza kay opening sang christmas daw fiest ga gutok ang mga tawo kag enjoy gid bisan mga tigulang. katahom gid sang fireworks display kag kudos sa city government of Sagay. for your info ang old market gina renovate karon kag ka tahom sang plano nabutang sa gwa. the city govt. spend a million for that.these are all for the people of sagay . gani kong mag puli na kamo ma namian pa gid kamo sang inyong siudad nga natawhan.

[oh yes, we were only able to watch movies when cigarette companies put these up as promotions at the plaza.I could not forget the “kanyores “ where the mouse goes  inside a box with a number. My lolo always won prizes of plates and drinking glasses.   These are no longer there and I miss them.  Life in Sagay is different now;   there are more people and new settlers whom we don’t know.  There was a fireworks display at Christmas time about two years ago.  The overflowing crowd, including the elderly, greatly enjoyed the fiesta like atmosphere.  It was very beautiful and kudos to the city government of sagay.  For your information, the old market is being renovated and it looks beautiful, based on the design posted on the site.  When you visit home, you’d be pleased with the city of your birth.]

Mrs. Crestita Bedrejo was the head of the first vocational school for girls in sagay.  Si tyo bading chu ang ga tahi sang imo guba nga sapatos kag ara sya subong sa cueva street. [tio bading chu repaired shoes; he is now on cueva street.

Tol,Penaflor gid ko ya,  sa old sagay ang amon mga old.  damo kami sa esperso, hda fuentes, vitoon , sa natawohan ko na hda sa amparo. mga rodrigues family ang tag iya sina bala.  indi ko taga dalusan . pirmi lng didto sang gamay pa ko since way back 70s and 80s. baw kadugay na, tigulang na ta karon.  I’m 43 yrs old na tol but still kicking and alive he he he he.  rural bank of sagay then foundation hospital. sang una naga soccer kami dira during my 1st year high school 1980.  sa luma na palengki bala sa likod na siya mga paradhan sang una, ti may biyahe na joseph bus pakadto sa bukid bala sa minapasok.  waay pa sang una tulay.  baw lintik ginagapos sang kadina ang gulong para makaahon lng dahil madulas .

Tol ti mis ko na ya ang lugar na natawhan ko.  alam mo tol ginalakat lng namon na sang una halin sa amparo pakadto sa plasa para makapanood lng sang tv dira sa plasa.  hay kasadya sang una bala haw . ang una nga ospital sa sagay bag- o mag foundation 2 - sa fabrica elco hospital at ang pangalawa sa barrio bato sa higad sang suba.  permi kami dira naka paligo sang una.  gakadto pa kami barrio puey agi kami sang over flow. ara pa da karon haw ang juan battery shop. tito bebing ang may ari nyan . ang d aces sa paradahan na sya sang una. pag halin ka sa bacolod dira gid na mapanaoog ang pasahero.  

sang una ang pinakamalapit ya nga pagamutan sa dalusan sa despensary lapit sa fire station na si pedong ang fireman. nakalaban ko pa to ang bata sang una tol pero pareho kng frat sigma alpha epsilon bala kung tawagin sa aton SAE. kontra namon sang una ang akro at ang sigma rho.  sadya rambol tol malapit sa kay atsi na bakery at kay pulido na tindahan.

guapohon..  | Location Canada

ang karibal sang una sang st.joseph ay ang jeanette nila ni nono briones..indi gid ko sure.. hospital..elco? botika..kay ando? 

[responding to mario’s Q&A: ]

1) sa St. Joseph Lines, ano ang mga ngalan sang duha ka bata nga lalaki gabulig sa ila amay (tag-iya sang St. Joseph) kon kis-a sila ang driver kag kon kis-a sila ang konduktor?  Bebs /Glenn

2) sin-o ang original operator sang MPB Bus Line ?  Marcelo Briones

3) ano ang ngalan sang arusera nga sikat sa dalusan sang una? kay salangsang?

4) ano ang sikat nga sound system sa Sagay sang una?  ansing pineda

5) sa  diin nayon ang municipal library sang una? atubang sang daan nga munisipyo, sa may crossing

 tisoy  | Location United States

sang una may nagabiyahe man sa Dalusan: Iya ni Migueling kag may Virgie 12 pa ambot kon naka-abot pa kamo?

Isa ka bus line gabyahe pa bukid?  MPB Liner
Ano ang ospital sa fabrica? ILCO Hospital-Paraiso
Ano ang isa ka old botica sa sagay?  Tolentino Drug Store

nakapag patahi man ako dilargo dira sa rene’s tailoring  sang nasa high school pa ako. pero ginbuka ko ang alkansiya ko para may pambayad sa tahi… ang ngalan sang postmaster naton sang una ay si Roperto Castaneda (sounds like castanyeda) and his son is Bebing Castaneda.. ang RCPI ara sa gilid sang Morgas sang una kag si Talo ang ngalan sang delivery man.  naadik man ako dira sa kanyores kag nahanutan pa ni mother kay gapangayo ako pirme sinselyo. naurot lang nga wala premyo kay ano abi ang ginatarget ko ang palito kay dako ang premyo kag kabudlay iguon… he-he-he-he… ti, ang premyo ko paha sang erpat ko eh…. aguy…!  si Mr. Iras ba nga ka batch ni Atlas nga pulis man sang una…? Ti, kon kilala mo si Mr. Iras, kilala mo man siguro si Mr. Jack Cobrado nga pulis man sang una. Ti bata niya nga si Leofer pulis man karon kag ang bata niya nga si Kiko, ara man sa city hall ga trabaho karon.

Kay sin-o gapakay-o sang guba nga relo? kay Romelo watch repair shop.
Sin-o ang dentista pirme gakadto ang mga taga sagay?   dr. dilag

madumduman ko pa, ginadala ako ni erpat sa ila ni patring karenderya kada aga kag didto kami gapamahaw. mag kape sang barako (ina balang ila-ga ang pulbos nga kape tapos salaon kag ibutang sa pitsel). kon manyaga naman, didto kami sa karenderya nga ara lang sa tupad sang isdaan (amo ina ang old merkado).